Η Κοκκινοσκουφίτσα και η Κοκκινοτσουλίτσα — Μύθοι και Αλήθειες Περί Εμμονής μας με τη Λογοτεχνία


Η Κοκκινοσκουφίτσα και η Κοκκινοτσουλίτσα — Μύθοι και Αλήθειες Περί Εμμονής μας με τη Λογοτεχνία


Όλοι λένε πως τα βιβλία πέθαναν, τα παιδιά μας δεν διαβάζουν πλέον, τζάμπα βγάζουν οι εκδοτικοί οίκοι νουβέλες και μυθιστορήματα σε κυκλοφορία αφού δεν πρόκειται να πουληθούν. Και όμως, στις παραλίες όλο και κάποιον θα δεις μ’ένα βιβλίο ανά χείρας. Στο Facebook όλο και κάποιον φίλο θα δεις να μιλάει για το τελευταίο άκρως βαρετό βιβλίο που διάβασε. Τα βιβλιοπωλεία έχουν ακόμα τακτικους πελάτες πέρα απ’ τους φοιτητές που πάνε να πάρουν βοηθήματα, και αν έρθουν και τα Χριστούγεννα αρκετοί είναι αυτοί που θα πάρουν ενα αποδεδειγμένα ‘καλό’ δώρο για γνωστούς ή συγγενείς (ούτε φτηνιάρικο είναι, ούτε και εξωφρενικά ακριβό, και πάντα μπορείς να το παίζεις και κουλτουριάρης όταν χαρίζεις ένα βιβλίο). 

Το θέμα όμως είναι από που κι ως που συνεχίζουν να μας αρέσουν τα βιβλία; Ναι, οι κολλημένοι τα μυρίζουν όταν τα πρωτοπαίρνουν. Οι συλλέκτες κρατάνε ακόμα και αυτά που δεν τους άρεσαν. Οι κολλημένοι συλλέκτες ξαναμυρίζουν αυτά που δεν τους άρεσαν. Τι τρέχει λοιπόν μ’αυτή την εμμονη; Από που προέρχεται; Η λέξη ‘ιστορίες’ σου είναι γνωστή; Γιατί είναι η αιτία για όλα αυτά που ονομάζουμε λογοτεχνικά έργα.

Από μικρά οι δικοί μας , μας λέγανε ιστορίες: ιστορίες με ιππότες, ιστορίες με κακές μάγισσες, ιστορίες απ’τη Βίβλο, ιστορίες για αγρίους. Αν δεν θυμάσαι έστω μια ιστορία που σε είπε η γιαγιά σου για να σε πάρει ο ύπνος, ή νεκρός εισαι, ή Αλζχάιμερ έχεις, ή η γιαγια σου ήταν σε κώμα. Αν δε θυμάσαι οτι σε  διηγούνταν κάτι, τέλος πάντων, αλλά δεν θυμάσαι πόσο ζωντανά έβλεπες τους ιππότες με τα τεράστια γυαλισμένα σπαθιά, πόσες φορές κοίταξες κάτω απ’το κρεβάτι να βεβαιωθείς ότι δεν έχει κάνα τερατάκι ή μαύρο μυτερό καπέλο, πόσες φορές ήσουν ο ήρωας της δικιάς σου ιστορίας (άντε, έλεγες, επιτέλους έφυγε η γιαγιά να μπορώ να συνεχίσω εκεί που άφησα την προσωπική μου περιπέτεια χθες — πού είμασταν; α, ναι, με τη ξανθομάλλα την πριγκίπισσα που την σαλιάριζε ο κακός βεζύρης με το μπουγατσομάχαιρο για μύτη) τότε πέρνα από κάνα γιατρό.

Από μικρά μας μπήκε το μικρόβιο. Μετά μεταφέρθηκε. Αγοράζαμε κόμικς, μας βάζανε στο σχολείο να διαβάζουμε διάφορα, μετά τρελαινόμασταν με ταινίες. Ήρθε και το βιντεο κλαμπ και κάποιοι σαν τον άνδρα μου νοίκιαζαν τις ταινίες καρατε / νιντζα / Charles Bronson με τη σέσουλα (βαρέθηκα ν’ακούω πως κρατούσε την τελευταία με τα δυο χέρια πλήρως τεντομένα και αυτήν πάνω πάνω με το πιγούνι του … εννοείτε πως κάνει και αναπαράσταση κάθε φορά) – όλα αυτά βέβαια πριν μπω εγώ στη ζωή του και του βάλω να δει καμιά του Tarantino η της Nora Ephron.

Καλέ συ, θα με πεις, έχω διαβάσει τέσσερις παραγράφους και άκομα δεν βλέπω που κολλάει η Κοκκινοτσουλίτσα με τη λογοτεχνία. Η λογοτεχνία πολύ απλά είναι κάτι που μελετάει κάθε είδους ιστορία και δίνει άλλη διάσταση στους ιππότες και ναι, στις Κοκκινοσκουφίτσες. Η λογοτεχνία ειναι επιστήμη , όσο περίεργο και αν ακούγεται. Η λογοτεχνία είναι χρήσιμη γιατί σε διδάσκει να αναλύεις τον κόσμο γύρω σου και να δίνεις νόημα σε πράγματα που δεν μπορείς να εξηγήσεις. Από τον Άτλαντα να κρατεί τον θόλο του ουρανού μέχρι το προφητικό 1984 του Orwell, ο άνθρωπος επιχείρησε και επιχειρεί να βάλει μια τάξη στο χάος που τον περιβάλλει. Μια ιστορία έχει άπειρες παραλλαγές, άπειρες παραμέτρους που δίνουν άλλο χρώμα στο νόημα της και επιτρέπουν στον ερευνητή να ξαναφοράει το καπέλο α λα Ιντιανα Τζοουνς όσες φορές θελήσει και να ξανασκάβει να βρει αμύθητο θησαυρό, άπειρες αλήθειες για τη ζωή, συμβολισμούς που σε παραπέμπουν στο μήνυμα του συγγραφέα και κατ’επέκταση σε νοήματα που ο αναγνώστης ο ίδιος έψαχνε να αιτιολογήσει.

Να το πω πιο απλά. Μια ιστορία, πολλά επιπεδα και ο αναγνώστης — ΠΟΥΑΡΟ .Η τρέλα με τη λογοτεχνία είναι σαν τις τρισδιάστατες εικόνες που αν τις κοιτάξεις αρκετα, ‘ανοίγουν’ όπως λένε οι μυημένοι, και εμφανίζεται άλλη εικόνα μέσα στην εικόνα. Ψάχνεις να βρεις γιατί κάποιος έγραψε κάτι που φαινομενικα είναι απλό και καταλήγεις να συζητάς τις πιο πρωτόγονες έννοιες. Η πορφυρή κάπα τις Κοκκινοσκουφίτσας δεν είναι πια τυχαία, όπως και ο λύκος, αν αναλύσουμε το παιδικό παραμυθάκι υπύ το οπτικό πρίσμα του Σίγκμουντ Φρόυντ: η μικρούλα συμβολικά μπαίνει στην εφηβεία, βιώνει την εμμηνόρροια (το κόκκινο της κάπας) και κάνει την πρώτη της βόλτα στο σκοτεινό δάσος όπου υπάρχουν τα ρεμάλια, οι λύκοι που θέλουν να τη καταβροχθίσουν. Αθώο παραμυθάκι ή περνάνε οι γονείς υποσυνείδητα μηνύματα στις κορούλες τους, να μην παραστρατήσουν σαν την τσουλίτσα την Κοκκινοσκουφίτσα;

Τέτοιου είδους ανάλυση γίνεται σε κοινωνιολογικό, βιογραφικό, ακόμα και σε Μαρξιστικό επίπεδο. Απ’όπου την πάρεις την ιστορία, την κανεις κομμάτια και τη ξαναχτίζεις σαν δέντρο, τη δίνεις διαφορετικές κατευθύνσεις, γίνεσαι και συ συγγραφέας και ξαναγυρνάς στο ρόλο του ερευνητή όποτε θέλεις. Η λογοτεχνία είναι ζωντανή, σε γεμίζει με μια αίσθηση δημιουργικότητας, εξυπνάδας, αυτοπεποίθησης και πάνω απ’όλα διευρύνει το μυαλό να δέχεται πολλές παραλλαγές σε κάτι που άλλοι αντικρίζουν μονοδιάστατα. Γι’αυτούς τους λόγους η λογοτεχνία θα παραμείνει, είτε σε ηλεκτρονική μορφή με τα ανερχόμενα Kindle, είτε με τα πανέμορφα παλιά χάρτινα βιβλία που θα στολίζουν το σπίτι του κάθε κουλτουριάρη μπαγάσα και μη. Να’ναι καλά οι τσουλίτσες με τα κόκκινα.

Lit Maiden

Creative Commons License
This work by https://mysatelite.wordpress.com/ is licensed under a Creative Commons Attribution-NoDerivs 3.0 Unported License.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s