ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΝΗΛΙΚΩΝ


Μαθαίνοντας να λέμε όχι

Λέγοντας Όχι μπορεί να είναι πολύ δύσκολο. Άτομα με χαμηλή αυτό-εκτίμηση πολύ συχνά παρουσιάζουν έλλειψη διαχειριστικής δεξιότητας και πιστεύουν ότι πρέπει να συναντήσουν τις προσδοκίες όλων. Είναι πολύ δύσκολο για αυτούς να θέσουν όρια στους άλλους. Μερικές φορές η άρνηση συνοδεύεται με συναισθήματα ενοχών και ντροπής. Αλλά κάνοντας πράγματα ενάντια στην θέληση του το άτομο καταλήγει να αισθάνεται ότι έχει χρησιμοποιηθεί και συναισθήματα θυμού αναδεικνύονται.

Σχέσεις και Χαμηλή Αυτό-εκτίμηση

Από όλα τα προβλήματα που το άτομο συναντά με το να έχει χαμηλή αυτό-εκτίμηση, διαφαίνεται ότι το δυσκολότερο από όλα είναι: όταν τα άτομα που έχουν χαμηλή αυτό- εκτίμηση δημιουργούν σχέσεις όπου τείνουν να διαιωνίζουν την χαμηλή εκτίμηση προς τον εαυτό τους. Γι αυτούς, η ανάγκη για θετική επανατροφοδότηση έρχεται δεύτερη σε σχέση με την ανάγκη μιας σταθερής ταυτότητας . . .

Ακούγεται τρομερά δυσάρεστο ωστόσο είναι η ουσιαστική αλήθεια στο τι συμβαίνει σε αυτά τα άτομα. Τα άτομα με αρνητικές εκτιμήσεις για τον εαυτό τους προτιμούν ανθρώπους – που ακόμα και θα τους ψάξουν – οι οποίοι τους αξιολογούν αρνητικά. Σε τέτοια έκταση όπου οι σύντροφοί τους θα τους βλέπουν όπως οι ίδιοι βλέπουν τους εαυτούς τους.

Αρνητικές εκτιμήσεις δυναμώνουν το πιστεύω τους σχετικά με το ότι «βρίσκονται σε επαφή με την πραγματικότητα». Όσο και σκληρή αυτή η «πραγματικότητα» μπορεί να είναι για αυτούς. Όμως νιώθουν ότι τους επιτρέπει να προβλέπουν – και έτσι να ελέγχουν – τις αντιδράσεις των άλλων. Συνεπώς, κάθε φορά που θα έχουν συντρόφους που τους εκτιμούν πολύ, έχουν την τάση να αποσύρονται από την σχέση καθώς χάνουν την δυνατότητα της προβλεψιμότητας και τον έλεγχο της αντίδρασης του συντρόφου.

¨Ένας μεγάλος αριθμός πανεπιστημιακών ερευνών και μεταξύ αυτών μια  σειρά μελετών από τον Swann P.   βρέθηκε ότι εκείνοι που διατηρούν θετικές απόψεις για  τον εαυτό τους δεν παρατηρείται απόσταση και ασυμφωνία μεταξύ της ανάγκης για θετική επανατροφοδότηση και της ανάγκης για αυτό-επιβεβαίωση. Αυτό το στοιχείο μέσα σε μια σχέση φανερώνεται να παίρνει την μορφή ότι: όταν  ο σύντροφος αξιολογεί το άλλον θετικά, η αφοσίωση και η δέσμευση του προς την σχέση αυξάνει μαζί με την ικανοποίηση ενώ όταν το άτομο κινείται αρνητικά, η δέσμευση του προς στη σχέση ελαχιστοποιείται. Ανάμεσα στα πιο αξιοσημείωτα αποτελέσματα από τις έρευνες του Swann είναι ότι τα άτομα με αρνητικές αντιλήψεις προς τον εαυτό τους ποτέ δεν αναγνωρίζουν του συντρόφου τους την απογοήτευση. Υπακούοντας σε κανόνες κοινωνικού ευπρεπισμού, οι σύντροφοι τους διατηρούν ένα προσωπείο ευγενικού, ευυπόληπτου ατόμου αλλά διαρρέουν την απαξίωση τους ή την περιφρόνηση τους μέσω μη προφορικών σημάτων όπως δείχνοντας το μέσα από τον τόνο της φωνής τους.

Συνεπώς, όλοι εκείνοι όπου κατέχουν αρνητικές αντιλήψεις για τον εαυτό τους δεν διαθέτουν τις ικανότητες  να αναγνωρίσουν και να ερμηνεύσουν τις πληροφορίες που παίρνουν από τον σύντροφο ώστε να τους επιτρέψει να αντιληφθούν τι κάνουν λάθος.

ΤΕΛΕΙΟΜΑΝΙΑ ΜΕ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΖΕΙ

–          Αισθάνεσαι ότι επιτυγχάνεις δεν είναι ποτέ αρκετό;

–          Συχνά αναβάλεις να παραδώσεις την δουλειά σου, περιμένοντας να τα κάνεις πιο σωστά;

–          Αισθάνεσαι ότι πρέπει να δώσεις το 100% των δυνάμεών σου σε οτιδήποτε κάνεις ή αλλιώς θα είναι μέτριο ή αποτυχία;

Εάν είναι έτσι, και όχι ότι προσπαθείς να επιτύχεις αυτό που θέλεις, τότε πράγματι προσπαθείς για τελειότητα. Η τελειοθηρία αναφέρεται σε μια ομάδα αυτό-μειωτικών σκέψεων και συμπεριφορών όπου στοχεύουν να πλησιάσουν ακραίους υψηλούς μη ρεαλιστικούς στόχους. Η τελειομανία λανθασμένα συχνά φανερώνεται στην κοινωνία μας ως επιθυμητή ή ακόμα και απαραίτητη για την επιτυχία. Ωστόσο, πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι η τελειοθηρική στάση πράγματι παρεμβαίνει αρνητικά στην επιτυχία. Η επιθυμία του ατόμου να είναι τέλειο δεν αφήνει χώρο για προσωπική ικανοποίηση και οδηγεί το άτομο να μην καταφέρει να επιτύχει τόσα όσα άλλα άτομα με ρεαλιστικούς, εφικτούς στόχους μπορούν να καταφέρουν.

Η υγιής εναπόθεση στόχων και η επίτευξη τους είναι αρκετά διαφορετικό από την αυτό-μειωτική διαδικασία της τελειοθηρίας. Ισορροπημένα άτομα τείνουν να θέτουν στόχους βασιζόμενα στα δικά τους θέλω και επιθυμίες παρά να θέτουν στόχους αντιδρώντας σε εξωτερικές προσδοκίες. Οι στόχοι των ισορροπημένων ατόμων είναι ρεαλιστικοί, έχουν πιθανότητες επιτυχίας και στοιχειοθετούνται από εσωτερικά κίνητρα. Ισορροπημένα άτομα παίρνουν ικανοποίηση από την διαδικασία στο να επιδιώξουν να επιτύχουν ένα στόχο και όχι μόνο εστιάζοντας στο τελικό αποτέλεσμα.

Τι μπορώ να κάνω για την τελειομανία;

Το πρώτο βήμα για να αλλάξει κάποιος από έναν τελειομανή χαρακτήρα σε μια πιο υγιή προσωπικότητα είναι να συνειδητοποιηθεί ότι η τελειοθηρική στάση  δεν είναι επιθυμητή και ούτε είναι ο μόνος δρόμος για την επίτευξη της επιτυχίας. Η τελειοθηρία είναι μια αυταπάτη. Το επόμενο βήμα είναι να προσδιοριστούν και να τροποποιηθούν οι αυτό-μειωτικές σκέψεις και συμπεριφορές όπου πριμοδοτούν την τελειοθηρική στάση.

ΔΙΑΖΥΓΙΟ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙ

Οι συνέπειες ενός διαζυγίου για τα παιδιά μειώνονται εξαιρετικά όταν οι γονείς προσπαθήσουν να διατηρήσουν μια καλή σχέση μεταξύ τους με στόχο την καλύτερη επικοινωνία όσον αφορά τα παιδιά. Προβλήματα φανερώνονται όταν το διαζύγιο έχει προκύψει με τρομερές εντάσεις μεταξύ του ζευγαριού και ακολουθούν συναισθήματα θυμού πικρίας, εκδίκησης ή όταν οι νέοι σύντροφοι των διαζευγμένων νιώθουν ανασφάλεια, ζήλια, διεκδικούν αποκλειστικότητα, κλπ. με την σχέση των πρώην συντρόφων. Η συνύπαρξη ενός τέτοιου σχήματος κρύβει πολλές δυσκολίες, παγίδες κινδύνους και ιδιαίτερα αρνητικές συνέπειες για τα παιδιά και τους εφήβους.

Απαιτείται ωριμότητα και υπευθυνότητα που τις περισσότερες φορές δεν τις διαθέτει ο καθένας. Τα προβλήματα δεν λύνονται με το να ρωτήσουμε μόνο τι είναι καλύτερο για τα παιδιά. Τα προβλήματα μπορούν μόνο να λυθούν κατανοώντας τις ανάγκες και τα ενδιαφέροντα όλων των μερών. Οι νέοι σύντροφοι χρειάζεται να νιώσουν σιγουριά και ασφάλεια για το καλύτερο των παιδιών.

Αδιέξοδα, διαφωνίες και συγκρούσεις βλάπτουν όλους όσους συμμετέχουν σε ένα τέτοιο σχήμα, αλλά πολύ περισσότερο τα παιδιά.

ΒΙΑΙΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΠΑΙΔΙΩΝ/ΕΦΗΒΩΝ

Υπάρχουν αρκετές αιτίες επίμονης επιθετικής ή βίαιης συμπεριφοράς των παιδιών/εφήβων.

Σύνδρομα οφειλόμενα σε βιολογική αιτιολογία με επιθετική συμπεριφορά είναι:

·          Διαταραχή Διαγωγής (και/ή Υπερκινητική-Διασπαστική συμπεριφορά ή   Εναντιωματική προκλητική Διαταραχή)

·          Διπολική Διαταραχή

·          Χρήση ναρκωτικών και αλκοόλ

Η πλειονότητα των ερευνητικών δεδομένων καταδεικνύει ότι η φαρμακοθεραπεία σε αυτές τις περιπτώσεις έχει αποδεχτεί θετική αλλά μακροπρόθεσμα η πλειονότητα των ειδικών ισχυρίζεται ότι η χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής θα πρέπει να συνοδεύεται οπωσδήποτε και από παρέμβαση Ψυχοθεραπευτικών Μεθόδων.

Πρόσφατη έρευνα (μετα-ανάλυση) συνέλεξε 63 έρευνες  από το 1971 έως το 1995 και κατέληξε ότι η Μέθοδος Τροποποίησης της Συμπεριφοράς για την αντιμετώπιση της Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικής Συμπεριφοράς είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική.

Επεκτείνοντας, η Γνωσιακή – Συμπεριφορική Θεραπεία  συμπεριλαμβάνει και το περιβάλλον αυτών των παιδιών/εφήβων όπου προσφέρει λειτουργικές σχέσεις και μια περισσότερο ισορροπημένη και λιγότερο αγχώδη καθημερινότητα για την οικογένεια.

ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΕ ΜΙΑ ΤΡΑΥΜΑΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

Οι τυπικές αντιδράσεις και οι ψυχολογικές συνέπειες κατά την παιδική ηλικία ακολουθούν μια πορεία όπως:

Αντιδράσεις σε οποιαδήποτε τραυματική εμπειρία ίσως εμφανιστεί άμεσα μετά το τραυματικό γεγονός ή μέρες ή ακόμα και εβδομάδες αργότερα. Εξαρτάται από την προσωπικότητα του ατόμου και επίσης από την ηλικία του παιδιού.

Πολύ νεαρά παιδιά παρουσιάζουν ένα πολύ μεγάλο φόβο όταν αποχωρεί από τους γονείς του. Ίσως εκδηλώσουν συμπεριφορές από νεώτερα στάδια ανάπτυξης όπως ενούρηση, πιπίλισμα δαχτύλου ή να μην μπορούν πια να κοιμηθούν μόνα τους στο κρεβάτι τους (φόβος σκοταδιού). Οποιαδήποτε αλλαγή στην κοινωνική τους συναλλαγή προς τους συγγενείς ή προς το σχολείο με απόσυρση και αλλαγή στην λειτουργία προσοχής και συγκέντρωσης με επιπρόσθετα προβλήματα ύπνου, εφιάλτες οφείλονται στην τραυματική εμπειρία. Κάποια όμως παιδιά παραπονούνται πάρα πολύ συχνά για σωματικές ενοχλήσεις όπως δυνατούς πονοκεφάλους, και ενοχλήσεις στην κοιλιά.

Μεγαλύτερα παιδιά, ιδιαίτερα έφηβοι περιγράφουν ότι έχουν εικόνες ξαφνικά από την τραυματική εμπειρία. Μερικοί από αυτούς προσπαθούν να αυτό-ιαθούν με χρήση αλκοόλ ή ναρκωτικών.

Πολλά παιδιά ή έφηβοι φοβούνται να μιλήσουν για την τραυματική εμπειρία ιδιαίτερα αν πολύ κοντινοί συγγενείς έχουν πάρει μέρος.

Μερικά αισθάνονται εξαιρετικά ένοχα (εξαρτάται από τον τύπο της τραυματικής εμπειρίας) για την αποτυχία τους στο να εμποδίσουν το γεγονός που βιώσανε.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Μια από τις πιο πιεστικές και αγχώδεις καταστάσεις μέσα σε μια σχέση είναι όταν αρχίζουμε να αναρωτιόμαστε γύρω από τα συναισθήματά μας για τον σύντροφό μας. Όταν αρχίζουμε να διαπιστώνουμε ότι αυτά που είχαμε διακρίνει κάποτε έχουν εξαφανιστεί ή εμφανίζονται νέα χαρακτηριστικά άγνωστα σε εμάς.

Πώς γεννιούνται όμως και από πού έρχονται  αυτές οι αμφιβολίες;

Υπάρχουν τέσσερις κρίσιμες περίοδοι στην κοινή ζωή ενός ζευγαριού όπου μπορεί να υπάρξουν αμφιβολίες για τα συναισθήματα, τη συνοχή, και την ικανοποίηση της συζυγικής ζωής.

Οι σχέσεις είναι ζωντανοί οργανισμοί, που αναπτύσσονται, αλλάζουν. Όταν η σχέση περνάει κρίση, δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για διαπιστώσεις, καθώς κυριαρχούν συναισθήματα απογοήτευσης, θυμού, πικρίας και μηχανισμών που μας ωθούν να αντιδρούμε με τρόπους που δεν βελτιώνουν τη σχέση αλλά να διαιωνίζουν, να μεγαλώνουν τα προβλήματα και τη συναισθηματική απομάκρυνση, κόβοντας όλο και περισσότερο τις γέφυρες επικοινωνίας ανάμεσα στο ζευγάρι.

Έτσι λοιπόν φανερώνεται ότι η προσπάθεια για διαπιστώσεις, «αν έχει τελειώσει η σχέση», και άλλου παρόμοιου τύπου βασανιστικές σκέψεις είναι μια παθητική στάση, που δεν βοηθά ούτε το ζευγάρι να ξεπεράσει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ούτε και τη σχέση να εξελιχθεί να προχωρήσει.

Αυτό που μπορείς να κάνεις είναι να αλλάξεις ώστε να μπορείς να δεις τις διαφορές μεταξύ εσένα και του συντρόφου σου ως θετικές και όχι ως εκνευριστικές, είναι να συνειδητοποιήσεις πως τα ζευγάρια που αποτελούνται από διαφορετικά στις προσωπικότητες άτομα έχουν περισσότερα να προσφέρουν ο ένας στον άλλον.

Μπορείς να μάθεις να διαφωνείς με τέτοιο τρόπο ώστε δεν πληγώνει μειώνοντας ο ένας τον άλλον αλλά βλέποντας την πλευρά του συντρόφου.

Επίσης, μπορείς να αναπτύξεις ένα τρόπο που να διαχειρίζεσαι τις συγκρούσεις οργανωμένα και θετικά παρά καταστροφικά και αρνητικά. Είναι γεγονός πως όλα τα ζευγάρια έχουν διαφορές, ασυμφωνίες και συγκρούσεις. Είναι ο τρόπος που διαχειρίζεσαι κάθε σύγκρουση που κάνει την διαφορά. Τα ζευγάρια τα οποία προσπαθούν να λύσουν τις διαφωνίες τους με συχνούς καυγάδες είναι εκείνα που αφήνουν ο ένας τον άλλο τραυματισμένο συναισθηματικά ή που οδηγούνται στο διαζύγιο.

Αλλά τα ζευγάρια που καταφέρνουν να  διαχειρίζονται τις διαφωνίες τους αναπτύσσοντας παράλληλα τη σχέση τους, οδηγούν τις διαφορές τους να φανούν ως δυνατά σημεία της σχέσης τους. Βρίσκοντας λύσεις όπου δουλεύουν και για τους δύο, το ζευγάρι αναπτύσσει μια περισσότερο αποτελεσματική σχέση, συνδυάζοντας τις προσεγγίσεις τους και τις γνώμες τους, αναμιγνύοντας τις ατομικές τους δυνατότητες και ουδετεροποιώντας τις ατομικές τους αδυναμίες.

Ερευνητικές πανεπιστημιακές μελέτες έχουν δείξει πως ο τρόπος που τα παντρεμένα ζευγάρια διαχειρίζονται τις διαφωνίες, συγκρούσεις, είναι το πιο σπουδαίο κριτήριο πρόγνωσης εάν το ζευγάρι θα φτάσει τελικά στο διαζύγιο ή σε διάσταση.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s